Minder stress door paardrijden

Beetsterzwaag

Minder met tics bezig, de communicatie verbetert en de stress daalt; de eerste ervaringen met therapeutisch paardrijden voor mensen met een complexe zorgvraag zijn succesvol.

Gedragskundige Martine Elsinga startte bij Talant de pilot, waarvoor ze drie cliënten selecteerde die één op één begeleiding krijgen. Ze stelde meetbare doelen, die passen bij hun behandelplan. Het uiteindelijke streven is dat ze kunnen aansluiten bij de reguliere paardrijlessen in Manege Onder de Linde in Beetsterzwaag.

Iedereen ruiter

,,Iedereen is hier ruiter”, vertelt bedrijfsleidster Ans Hoekstra. ,,De rugzakjes blijven buiten de staldeuren.” Therapeutisch paardrijden wordt bij de manege ingezet voor diverse behandeldoeleinden. ,,Het draagt bij aan de zitbalans, oog-handcoördinatie en algehele balans. Circa 40 ruiters die gebruik maakt van de manege, krijgt ondersteuning van Talant. Er wordt altijd goed gekeken welk paard het beste bij welke ruiter past,” vervolgt ze haar verhaal.

Vooruitgang

Met enige twijfel staat Andy, een van de ruiters van de pilot, naast ‘zijn’ paard. Het lijkt minuten te duren voordat hij overgaat tot actie en op het paard stapt. Erop en eraf is spannend. Maar hij gaat! Dit dankzij veel geduld van zijn begeleidster Maeike en instructrice Evelien. ,,Dit is al zo’n vooruitgang”, aldus Evelien. Ook bij Rutger is de gewenning rustig opgebouwd. ,,Eerst bleef hij in een hoekje staan en kwam hij helemaal niet in de buurt van het paard. Toen de omgeving meer bekend werd, zijn we met aaien en borstelen begonnen. Daarna ging hij naast het paard wandelen. En nu gaat hij er zelf op.”

Gelukshormoon

Paarden stellen geen eisen en zijn heel sociaal. ,,Ze laten je op de rug zitten, ze vragen niets van je en zeggen niets terug”, vertelt Evelien. ,,Door de bewegingen van het paard komt ook het gelukshormoon oxytocine vrij”, vult Martine aan. ,,We zien echt dat de stress afneemt. De deelnemers kunnen meer aan. De focus van de cliënt ligt tijdens het rijden bij het paard, waardoor de omgevingsgeluiden meer naar de achtergrond verdwijnen. Andy draagt bijvoorbeeld vaak een koptelefoon tegen overprikkeling, maar tijdens het paardrijden is dit niet nodig.”

,,Rutger loopt veel op zijn tenen, maar na een uur paardrijden loopt hij op een vlakke voet weer terug. Er is beduidend minder spierspanning en veel meer balans. Bij hem merken we ook dat hij meer openstaat om te leren. We hebben de plaatjes die rondom de manegebak hangen bij hem vanaf het begin benoemd. Nu benoemt hij ze allemaal zelf. Voor een jongen als Rutger is dit heel bijzonder.”

Bij Marije geeft het paardrijden vooral ontspanning. Ook zorgt deze nieuwe activiteit, op een andere plek, ervoor dat haar wereld groter wordt. Martine: ,,We werken bij cliënten toe naar het ervaren van het gewone leven, daar horen activiteiten bij die jij en ik ook doen. Een nieuwe omgeving daagt de cliënten uit voor het leren van nieuwe vaardigheden.”

Ontspanning

De cliënten van deze pilot waren eerst heel gesloten en onwennig in de nieuwe omgeving. Nu zitten ze ontspannen en soms zelfs zingend, neuriënd en pratend op het paard. Dankzij de inzet en betrokkenheid van de medewerkers van Talant en de manege, maar ook de vele vrijwilligers die de manege rijk is, is deze pilot succesvol. Ook de financiële steun van het Foppe Fonds, de Hendrik Anne Bosma Stichting en Fonds de Gavere leverden hieraan een bijdrage.

De pilot krijgt een vervolg. De mogelijkheden voor paardrijden voor mensen met een complexe zorgvraag worden door Talant en de manege verder ontwikkeld, zodat meer cliënten hier in de toekomst gebruik van kunnen maken.

Hé, hé

Het uur paardrijden wordt na een buitenrit afgesloten met een aantal rondjes in de manegebak. ,,Hé, hé” zegt Andy, wanneer zijn paard overgaat in draf. Hij straalt van oor tot oor. Dit voelt heerlijk. Dit is voor hem genieten. Niets doet nog denken aan de man die een uur eerder aarzelend naast het paard stond en onzeker was om op zijn rug te gaan zitten. Samen met Marije en Rutger stroomt deze ruiter binnenkort door naar een reguliere groep.

Tekst: Hilde Koopmans

Foto’s Team Horsthuis.