Grutsk op de Sintrale As leidend bij officiële opening

Dokkum

“Dizze dyk is eins op bitterballen boud”.

QUATREBRAS – Na achthonderdduizend manuren werk is de Sintrale As vrijdagmiddag bij de ovonde onder Quatrebras officieel opgeleverd. “It is slagge en dêr binne wy grutsk op”, sprak directeur Jan de Jong van Mobilis namens de aannemers in een feesttent op het terrein van bar-dancing Quatrebras voor vijfhonderd genodigden in spaarzaam Fries. “Onder alle weersomstandigheden is er hard doorgewerkt en we hebben een versnelling gehaald van vier weken”. Bijzonder noemde hij dat er bij het grootste infrastructurele project aller tijden in Noordoost-Fryslȃn slechts drie incidenten in werksituaties zijn geweest met verhoudingsgewijs geringe gevolgen. “In relatie met de achthonderdduizend manuren een zeer gunstig cijfer”. Hij roemde naast de betrokkenheid van lokale bedrijven bij het project de positieve impuls voor de regio. Een heikel punt blijft naar zijn mening de winstgevendheid in een uitermate complexe aanbesteding. De Jong onderlijnde dat winst niet op de eerste plaats dient te staan, maar de veiligheid van de betrokken medewerkers en de kwaliteit van het product. Wat dit betreft, kleven volgens hem zowel respect als vertrouwen aan het totale project. Desgevraagd door spreekstalmeester Henk Feitsma stelde hij dat er dagelijks tussen de vierhonderd en zevenhonderd mensen bij de realisatie betrokken zijn geweest. “Maar er staat ook een hele keten van leveranciers achter ons, zodat je eerder mag spreken van duizend mensen. Het project is op een welkom moment in de markt gezet”, zo typeerde hij de durf van de overheden in een tijd met een afkalvende economie. Het werk is overigens nog niet helemaal af. Zo moet er deels nog beplanting langs de doorstroomweg worden aangebracht. Daarnaast zullen de rondweg Hurdegaryp, de nieuwe brug bij Burgum en de fietstunnels Heidstreek en Westersingel bij Noardburgum en de fietstunnel bij De Tike later worden opengesteld. Dat er aanvankelijk veel tegenstand tegen de Sintrale As is geweest verheelde Feitsma niet in het bijzijn van vier wethouders. Hij wees in dit verband op de masserende rol van wijlen gedeputeerde Anita Andriesen die steevast na een inspraakavond bij een portie bitterballen een nagesprek voerde met zowel voor- als tegenstanders. “No ha’k wol sin yn in bitterbal”, gaf ze op een gelegen moment aan. Na afloop gaven de mee-eters volgens Feitsma zonder uitzondering aan dat de bitterballen lekker smaakten. “Eins is de Sintrale As boud op bitterballen”.  Kenners van het eerste uur weten dat Andriesen bij voortduring hamerde op het behoud van het groen in de Friese wouden met slogans als: “De toarnbeien komme werom, al is it no tusken de diken. Sa grien wurdt it”.  Ook gedeputeerde Sietske Poepjes onderlijnde dat de eerste plannen zowel voor verbinding als voor verdeeldheid hebben gezorgd. “Wy hoopje dat it no wer bynt”. Naast de landschapsontwikkeling en Kansen in Kernen haalde ze onder meer de adoptie van kunstwerken zoals een aquaduct door schoolkinderen aan. Daarnaast kon in Burgum de ‘Wetter- en willesône’ meeliften op het project Sintrale As. Bijzonder noemde ze ook dat onder meer gemotoriseerde rolstoelgebruikers de Sintrale As al eerder hebben verkend in het kader van een groot sportevenement. “Sorry foar it Frysk, mar Yes, dit is Fryslȃn”. Alle eer voor het uiteindelijk welsslagen van de megaklus wilde Poepjes niet op de conduitestaat van de huidige bestuurders schrijven. “Wy binne passanten yn dit ferhaal. Wy kinne op de skouders stean fan foarige bestjoerders dy’t in soad wurk ferset ha”. Wethouder Roelof Bos concludeerde dat het project vooral de verkeersveiligheid ten goede komt. Juist aan een ‘diffuus netwerk van wegen’ zoals hij de oude situatie omschreef, zijn ernstige verkeersongevallen toe te schrijven. Zijn collega Houkje Rijpstra wees erop dat de gebiedsontwikkeling in een breder verband nog niet volgens planning kan worden afgerond. Er moet alsnog naar geld hiervoor worden gezocht. Wat haar na aanvankelijke aarzeling over het project over de streep haalde was volgens haar de integrale benadering zoals Anita Andriesen die voorstond. “De tsjinstȃn hat úteinlik oplevere dat wy in better projekt krigen ha”. Vermeldenswaard is in haar optiek dat bij het project 142 mensen zijn betrokken als stagiaire of vanuit oogpunt van sociale zaken. Hier betreft het een investering van in totaal 2,4 miljoen waarbij 22 mensen naar een vaste baan zijn geleid. Winst van de Sintrale As is volgens Pytsje de Graaf, wethouder Dongeradeel, ook dat meer bedrijven in de omgeving nu met uitbreidingsplannen op de proppen komen. “Se kinne no makliker fuortkomme en dat effekt wurdt allinne mar grutter”. Wethouder Marja Krans van Smallingerland liet zich eveneens lovend uit over het totale project: “Dit is waar Fryslȃn groot in is”. Een colonne werkverkeer werd de eer gegund als eerste de Sintrale As vanaf de ovonde naar het aquaduct te berijden. Het sein hiervoor werd gegeven, nadat gedeputeerde Poepjes samen met de vijfhonderd kinderen en even zo vele genodigden een aantal dia’s over werksituaties vanaf tien aftelde. Vooraf zongen de kinderen samen met  Syb van der Ploeg van De Kast een gelegenheidslied. “We hebben als De Kast nog nooit zo aan de weg getimmerd”, grapte de muzikant op het podium onder het viaduct. Met blokrijdende kantonniers is de weg vanaf De Westereen naar Sumar nadien fasegewijs opengesteld. De weg bij Dokkum en het traject Sumar-Nijega werd in de loop van de middag al vrijgegeven voor het verkeer. TEKST EN FOTO'S JELLE RAAP

Auteur

jkommerie