98 gereedschappen voor plafondkunst in beleefstegen

DRACHTEN - Voor het project Tútsjend Ark zijn dit weekeinde 98 stukken gereedschap langsgebracht bij kunstenares Loes ten Anscher. Vier daarvan komen meer dan levensgroot in de Kerkstraat te hangen, maar allemaal krijgen ze een plekje in het plafond van de Woksteeg.

Het kunstwerk van Ten Anscher wordt een combinatie van diverse Drachtster elementen, waarvoor ze zich in beginsel liet inspireren door de gebroeders Rinsema en Dada. Het hamertje van de schoenmakers Evert en Thijs Rinsema krijgt in elk geval een plekje in de Kerkstraat, de andere vier worden gezocht uit de oogst van dit weekeinde. En die oogst is groot, vindt Ten Anscher. ,,Je kunt echt zien dat de mensen hier heel betrokken zijn bij dit project, het leeft.’’

Sichte

De bezoekers brachten uiteenlopende gereedschappen mee, waaronder enkele heel specialistische. Zo was er een snoeimes bij, een sichte volgens de inzendster, die werd gebruikt voor het oogsten van rogge. ,,Het is een heel mooi mes, tussen een klein rond snoeimes en een zeis in. En als ze er dan bij vertellen dat het voor graan werd gebruikt en vooral voor rogge, dan krijg ik het zelfde gevoel als bij de eskimo’s, die vijftig woorden hebben voor sneeuw.’’

De zelfde gedetailleerdheid, maar dan regionaal, geldt voor een Gronings stopmes. Dat gebruikten schilders bij het inzetten van ruiten, voor de stopverf. Volgens de brenger was dit echt wat anders dan een Fries stopmes. ,,Nog meer bijzonder was het gereedschap dat speciaal is gemaakt voor een bepaalde lastige handeling. Zo kwamen een meubelontwerper en een edelsmid beiden aanzetten met een stuk gereedschap dat ze zelf hadden gemaakt.’’

Geluid

De brenger moest ook aangeven welk geluid het gereedschap maakte bij gebruik. Alle voorwerpen en hun geluid worden in silhouet en woorden aangebracht op het plafond van de Woksteeg, tussen het Sander Israëlplein en het Moleneind. Daartussen komt uiteraard ook een pollepel van de wokkok van het restaurant waaraan de steeg zijn volksnaam ontleent. Als mensen er onderdoor lopen lichten de voorwerpen op. Hoe het er precies uit gaat zien bepaalt Ten Anscher de komende maanden.

Daarnaast moet ze ook nog vier gereedschappen uitzoeken die worden gescand en uitvergroot, zodat er grote ballonvormen van gemaakt kunnen worden. Die komen te hangen in de Kerkstraat, tussen Zuiderbuurt en Raadhuisplein. Langslopende mensen zetten de figuren in beweging, zodat ze gaan draaien en elkaar raken, oftewel kussen.

Valentijnsdag

Op Valentijnsdag, donderdag 14 februari, gaat Ten Anscher met een geluidsvrouw op de weekmarkt op het Raadhuisplein geluidsopnames maken van kussende mensen. Die geluiden worden later ook in de Kerkstraat gebruikt. Gereedschappen die elkaar raken gaan blozen en worden rood.

,,Het worden twee echte beleefstegen, waarin de hoge en lage kunsten elkaar raken. Het werkt met sensoren boven je hoofd, zoals de oplichtende klinkers op het Raadhuisplen en bij de Lawei ook reageren op mensen. Als alles goed gaat kunnen de beide kunstwerken in november worden opgeleverd. Maar het is een heel innovatief project, dus er zijn nog wat uitzoekdingen. Bovendien moeten we ook nog het traject van de vergunningen door.’’

Foto’s Harry van der Linde