Mogelijk nieuwe bramensoort ontdekt tijdens bloei-excursie in Surhuisterveen

SURHUISTERVEEN - De jaarlijkse Brommels bloei-excursie bij Maatschap Bloemhoff in Surhuisterveen was dit keer digitaal, maar leverde maar liefst negen bramensoorten op. Waaronder een onbekende.

De bramenexcursie was dit keer op film wegens corona. Met twee genodigden en de familie Bloemhoff struinde bramenexpert Karst Meijer langs de boomwallen in het land. Hij vond 9 verschillende bramensoorten. Eentje had Meijer nog nooit gezien. Een nieuwe soort ontdekt? Daarvoor is het helaas nog te vroeg, zegt Meijer, want hij moet meerdere exemplaren ervan vinden en het moet zeker zijn dat deze soort elders in de wereld niet al is gespot en beschreven. Maar Meijer is wel heel enthousiast over zijn vondst.

Gefilmd

De bloei-excursie op vrijdag 29 was de negende. Traditioneel is dit de eerste activiteit van het jaar in kader van Wâldpykfestijn Brommels! Achter in het land startte de excursie, die werd gefilmd door zoon Bram Bloemhoff (14 jaar). Hij heeft als hobby filmen en heeft al diverse filmprojectjes gedaan met een vriend. Dit is zijn eerste grotere project. Gewapend met een camera, een grote microfoon gaat het gezelschap op pad.

De eerste bramensoort die Karst Meijer vond was de Rubus gratus ofwel de Aangename braam. De naam zegt het al: deze braam smaakt heerlijk zoet en geeft ook nog eens grote vruchten. De ideaalste braam voor in de keuken of om zo uit het vuistje te eten. Andere soorten smaken allemaal minder dan deze of de vruchten zijn weer erg klein. Meijer vond dezelfde middag nog vele struiken van de Aangename braam. Voor de familie Bloemhoff goed om te weten, want zij stellen tijdens het aankomende Brommelsfestijn hun land open, zodat mensen individueel bramen kunnen plukken.

Rubus drenthicus

Later vond Meijer een soort die nog niet eerder tijdens één van de excursies is gevonden: de Rubus drenthicus. Logisch, want deze soort is in Drenthe ontdekt en vooralsnog nooit buiten deze provincie gezien. Tot nu dan, hier in het oosten van Friesland. Een andere soort, eerder in één van de bloei-excursies gevonden als onbekende soort en inmiddels tot nieuwe soort benoemd en beschreven door Meijer, is de Rubus frieslandicus. Hij vindt hem hier ook in de landerijen bij Surhuisterveen. Deze bramensoort is alleen gespot in een gebied tussen Leeuwarden, Drachten en Dokkum: in de Noardlike Fryske Wâlden. Elders nooit gezien. Een echte streekbraam uit de Wâlden dus.

Of dat ook geldt voor de nieuwe onbekende soort weet Meijer nog niet. ,,Dit is een nieuwe braam. Hij lijkt op de Rubus nemoralis, maar heeft een spitser blaadje en veel meer stekels ”, roept Meijer. ,,Hij lijkt te zijn voortgekomen uit de nemoralis, maar kan best alleen maar een eenmansstruikje zijn, die we nooit meer terug zien.’’ Ook onder bramenplanten geldt de wet van de sterkste in de natuur. Er zijn maar enkele nieuwe soorten die het redden. ,,Als we hem vaker terug zien, kunnen we pas onderzoeken of dit echt een nieuwe soort is en als dat zo blijkt te zijn, dan pas kunnen we hem een naam geven”, legt Meijer uit.

Bramenexpert

Overal op de wereld heeft Karst Meijer gezocht naar bramensoorten. Verschillende gebieden op aarde herbergen weer andere bramensoorten. De ene soort groeit in koudere gebieden, de andere in warmere, de ene kan beter tegen droogte, de andere gedijt weer goed in natte streken, et cetera. Meijer weet alles van bramen en heeft in Wolvega zijn eigen Herbarium, waar hij meer dan 150.000 gedroogde plantensoorten bewaart en tentoonstelt, waaronder meer dan 7.000 bramensoorten. Het is een van de grootste privécollecties van Europa.

Wâldpykfestijn

Elk jaar vindt het Wâldpykbramenfestijn Brommels! plaats op de vierde zaterdag en zondag van augustus. Dit jaar is dat op 22 en 23 augustus. Wegens Corona is er een aangepast programma. De organisatie schenkt dit jaar met leuke en leerzame digitale activiteiten aandacht aan het thema ‘Natuerlik Ferskaat’ (biodiversiteit) en het nationaal landschap De Noardlike Fryske Wâlden. Plukken mag ook. Traditiegetrouw wappert bij tientallen landhekken een paarse brommelsvlag. Plukpubliek mag er gratis het land in. Natuurlijk altijd met inachtneming van de plukregels en de dan geldende RIVM maatregelen. Kijk voor meer informatie op www.brommelsfestijn.nl.

Bekijk hier de filmpjes van de bloei-excursie op YouTube (c Bram Bloemhoff/ Mts. Bloemhoff)

Korte versie

Lange versie